autorMałgorzata Wierzbicka

mgr inż. Kamil CZWARTKOWSKI – Katedra Agroinżynierii i Analizy Jakości, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, ul. Komandorska 118/120, 53-345 Wrocław, Polska; e-mail: kamil.czwartkowski@ue.wroc.pl

Otrzymano 21.03.2024. Przyjęto 11.04.2024

Abstrakt

Cel: W Unii Europejskiej nie istnieją regulacje prawne dotyczące produkcji olejów niszowych. Dlatego podjęto się wyznaczenia ram koncepcyjnych w obszarze, w którym takie regulacje mogłyby powstać. Celem niniejszego artykułu jest wybór czynników determinujących jakość oleju niszowego na przykładzie oleju konopnego poprzez porównanie jego walorów organoleptycznych oraz zaprojektowanie modelowego wariantu oleju konopnego.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Do realizacji przyjętego celu publikacji wykorzystano metodę ankiety bezpośredniej w grupie 63 konsumentów deklarujących regularne spożywanie olejów niszowych. Kwestionariusz ankiety składał się z czterech sekcji: dane demograficzne konsumentów, kluczowe czynniki wpływające na decyzje zakupowe, ocena organoleptyczna i ocena wpływu metod produkcji na decyzje zakupowe.
Wyniki/wnioski: Oleje niszowe powinny być produkowane metodą tłoczenia niskotemperaturowego, która w opinii konsumentów odzwierciedla wysoką jakość produktu oraz zaspokaja ich oczekiwania. Zastosowanie innej metody produkcji jest zasadne jedynie w przypadku surowców, które nie nadają się do tłoczenia.
Ograniczenia: Głównym ograniczeniem przeprowadzonego badania było pozyskanie respondentów jedynie z obszaru województwa dolnośląskiego.
Zastosowanie praktyczne: Opracowane wytyczne pozwalają na opracowanie krytycznych czynników produkcji olejów niszowych oraz dostarczają producentom wiedzy o tym, które cechy olejów niszowych wpływają na ich atrakcyjność w oczach konsumentów. Oryginalność/wartość poznawcza: Dotychczas w literaturze nie odnaleziono publikacji, w których porównane zostały oleje pozyskane z jednolitego surowca, przy pomocy różnych metod produkcji oraz ocenione przez konsumentów. Ponadto rozwijający się rynek olejów niszowych w Polsce wymaga stałego dostarczania wiedzy zarówno producentom, jak i konsumentom na temat cech produktów, na które powinni zwracać szczególną uwagę.

Słowa kluczowe

zarządzanie procesem produkcji, konsumpcja olejów niszowych, preferencje konsumentów, ocena organoleptyczna, projektowanie produktu

dr Wojciech SADKOWSKI – Uniwersytet Jagielloński, Wydział Zarządzania i Komunikacji Społecznej, Instytut Ekonomii, Finansów i Zarządzania, ulica Prof. S. Łojasiewicza 4,
pokój: 2.378, 30-348 Kraków, Polska; e-mail: wojciech.sadkowski@uj.edu.pl

Otrzymano 15.03.2024. Przyjęto 28.03.2024

Abstrakt

Cel: Identyfikacja i analiza poziomu oraz struktury kosztów jakości w wybranym przedsiębiorstwie usługowym. Główny problem badawczy dotyczy wykorzystania rachunku kosztów jakości jako narzędzia do pomiaru kosztów jakości w organizacjach usługowych.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Zastosowano podejście triangulacyjne do badań. W pracy wykorzystano studium przypadku, analizę dokumentacji, analizę wskaźnikową, a także procedurę modelu rachunku kosztów jakości.
Wyniki/wnioski: Największy udział w strukturze kosztów jakości badanego przedsiębiorstwa usługowego stanowią koszty zgodności, z dominującymi kosztami profilaktyki (ok. 81%). Odnotowano bardzo niewielki udział kosztów niezgodności w analizowanej jednostce.
Ograniczenia: Rachunek kosztów jakości jest narzędziem fakultatywnym, podobnie jak pozostałe narzędzia rachunkowości zarządczej, a więc jego wdrożenie może być utrudnione zwłaszcza dla organizacji, które nie prowadzą pełnej księgowości i nie posiadają certyfikowanych systemów zarządzania.
Zastosowanie praktyczne: Przyjęta procedura szacowania kosztów jakości i ich rachunek mogą być punktem odniesienia do podobnych analiz dla dowolnej organizacji usługowej.
Oryginalność/wartość poznawcza: Autorskie podejście do liczenia kosztów jakości zastosowane w artykule stanowi nowoczesne rozwiązanie dla przedsiębiorstw usługowych. Porządkuje procedury obliczeniowe i pozwala na ich implementację dla dowolnej organizacji usługowej.

Słowa kluczowe

analiza wskaźnikowa, koszty jakości, przedsiębiorstwo usługowe, rachunek kosztów jakości

mgr Anna WENDT – Wydział Zarządzania i Ekonomii, Politechnika Gdańska, ul. Gabriela Narutowicza 11/12, 80-233 Gdańsk, Polska; e-mail: anna.wendt@zie.pg.edu.pl
dr hab. inż. Piotr GRUDOWSKI – Prof. PG, Wydział Zarządzania i Ekonomii, Politechnika Gdańska, ul. Gabriela Narutowicza 11/12, 80-233 Gdańsk, Polska; e-mail: piotr.grudowski@pg.edu.pl

Otrzymano 12.12.2023. Przyjęto 15.04.2024

Abstrakt

Cel: Prezentacja oryginalnego modelu wykorzystywanego do oceny/samooceny organizacji w regionalnym konkursie o Pomorską Nagrodę Jakości na podstawie oceny dotychczasowych doświadczeń oraz badania opinii i potrzeb głównych interesariuszy tej inicjatywy. Podstawowym założeniem przy opracowaniu tego modelu jest jego dostosowanie do współczesnych trendów dotyczących doskonałości organizacyjnej oraz upowszechnienie jego stosowania jako obiektywnej podstawy ewaluacji skuteczności i efektywności organizacji prywatnych i publicznych.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Na podstawie integracyjnego przeglądu literatury określono cel opracowania. Dla osiągnięcia tego celu przeprowadzono badania empiryczne, które wykorzystują studium przypadku (case study) konkursów o Pomorską Nagrodę Jakości. W tym kontekście zastosowano metody badań jakościowych, takie jak: ustrukturyzowane wywiady bezpośrednie, analizę materiałów źródłowych oraz obserwacje uczestniczące.
Wyniki/wnioski: Uczestnicy konkursów pozytywnie ocenili proces organizacji konkursu. Dostrzegali jednak problemy związane z wykorzystaniem arkusza samooceny. Były to m.in. zbyt duża pracochłonność związana z wypełnianiem arkusza przez uczestników konkursu oraz niezrozumienie zawartych w nim stwierdzeń i pojęć. Uwagi te potwierdzili także organizatorzy konkursu. W związku z aktualizacją Modelu EFQM, na którego założeniach i zasadach opierały się stosowane dotąd kryteria konkursowe, postanowiono uaktualnić Model Pomorskiej Nagrody Jakości. W tym celu wykorzystano Model EFQM w wersji z roku 2020, aktualną wersję modelu CAF oraz wnioski z przeprowadzonych przez autorów badań jakościowych. Opracowano nową wersję kwestionariusza samooceny oraz dostosowano skalę ocen i punktację stanowiącą podstawę określenia wyników w konkursach.
Ograniczenia: W opracowaniu odniesiono się do wyników badań dotyczących wybranej celowo, jednej inicjatywy konkursowej w Polsce. Ocenę stanu rozpatrywanego zagadnienia ogranicza mała liczba publikacji naukowych dotyczących regionalnych konkursów opartych na modelach doskonałości organizacyjnej.
Zastosowanie praktyczne: Opracowany w roku 2023 model oceny w ramach Pomorskiej Nagrody Jakości może być stosowany jako podstawa rozwoju systemu zarządzania organizacją. Ankieta samooceny jest narzędziem doskonalenia obejmującym wiele obszarów działalności organizacji. Sam udział w konkursie jest poświadczeniem wysokiego poziomu świadomości projakościowej organizacji oraz sprzyjać może wymianie dobrych praktyk na szczeblu regionalnym oraz krajowym i międzynarodowym.
Oryginalność/wartość poznawcza: Zaproponowano oryginalny model oceny/samooceny możliwy do wykorzystania w ramach konkursu o Pomorską Nagrodę Jakości. Model ten może znaleźć potencjalne zastosowanie w innych konkursach o nagrody dla organizacji stosujących zasady doskonałości organizacyjnej, zarówno w kraju, jak i za granicą. Warto zwrócić uwagę na potrzebę upowszechnienia holistycznej idei doskonałości organizacyjnej na szczeblu regionalnym, co sprzyjać będzie rosnącej świadomości dotyczącej koncepcji zrównoważonego rozwoju. Zagadnienie to praktycznie nie występuje jako przedmiot badań w literaturze światowej.

Słowa kluczowe

doskonałość organizacyjna, Model Doskonałości Europejskiej Fundacji Zarządzania Jakością (EFQM), Pomorska Nagroda Jakości, konkursy jakości, samoocena

mgr inż. Mateusz GAWLIŃSKI – niezależny badacz
mgr inż. Patrycja DUL – Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, al. Adama Mickiewicza 30, 30-059 Kraków, Polska
dr inż. Katarzyna ŁYP-WROŃSKA – Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, al. Adama Mickiewicza 30, 30-059 Kraków, Polska; e-mail: klyp@agh.edu.pl

Otrzymano 11.02.2024. Przyjęto 21.02.2024

Abstrakt

Cel: Niniejsze badanie ma na celu zidentyfikowanie możliwości integracji zasad produkcji światowej klasy (WCM) i gospodarki obiegu zamkniętego (CE) w przedsiębiorstwach produkcyjnych w aspekcie zrównoważonego rozwoju.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Wykorzystane metody badawcze obejmują analizę literatury, badania terenowe, analizę danych jakościowych i ilościowych, studia przypadków oraz obserwacje praktyk w organizacjach produkcyjnych.
Wyniki/wnioski: Badanie sugeruje potencjał synergii między WCM i CE, zwłaszcza w kontekście zrównoważonego rozwoju. Wdrożenie tych koncepcji wymaga innowacyjnych rozwiązań technologicznych i organizacyjnych.
Ograniczenia: Ograniczony zakres pod względem branż i regionów, co wpływa na uniwersalność wyników.
Zastosowanie praktyczne: Wyniki wskazują praktyczne wytyczne dla przedsiębiorstw, które stosują zasady WCM i CE dotyczące osiągania zrównoważonego rozwoju.
Oryginalność/wartość poznawcza: Badanie jest oryginalne w swoim podejściu do integracji WCM i CE, zwłaszcza w kontekście środowiskowym.
Oryginalność/wartość poznawcza: Badanie jest oryginalne w swoim podejściu do integracji WCM i CE, zwłaszcza w kontekście środowiskowym.

Słowa kluczowe

World Class Manufacturing (WCM), problem solving, gospodarka obiegu zamkniętego, filar środowiskowy

prof. dr hab. Tadeusz BORYS – Uniwersytet Zielonogórski, Katedra Zarządzania Środowiskiem i Gospodarką Publiczną, Instytut Nauk o Zarządzaniu i Jakości, ul. Licealna 9, 65-417 Zielona Góra, Polska; e-mail: t.borys@wez.uz.zgora.pl
dr hab. Piotr ROGALA – Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Filia w Jeleniej Górze, Katedra Zarządzania Jakością i Środowiskiem, ul. Nowowiejska 3, 58-500 Jelenia Góra, Polska
dr hab. Sławomir WAWAK – Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Kolegium Nauk o Zarządzaniu i Jakości, ul. Rakowicka 27, 30-510 Kraków, Polska

Otrzymano 16.01.2024. Przyjęto 30.01.2024

Abstrakt

Cel: Celem artykułu jest analiza różnych, spotykanych w literaturze, podejść do ewolucji zarządzania jakością i zaproponowanie autorskiego pogłębionego podejścia do tej problematyki. Uwaga autorów koncentruje się na różnicach między poszczególnymi generacjami zarządzania, ze szczególnym uwzględnieniem roli, jaką odgrywa w tej ewolucji TQM. Asumptem do zainteresowania się tym problemem było pojawienie się w literaturze naukowej koncepcji jakości 4.0 oraz jakości 5.0, choć do tej pory w publikacjach naukowych nie numerowano wcześniejszych etapów rozwoju zarządzania jakością.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Analiza opierała się na przeglądzie literatury i dostępnych raportów z zakresu aktualnego stanu wiedzy w obszarze zarządzania jakością. Szczególną uwagę zwrócono na publikacje na temat jakości 4.0 i 5.0 zawarte w naukowych bazach danych.
Wyniki/wnioski: Autorzy zidentyfikowali atrybuty przypisane każdej z generacji zarządzania jakością. Określono miejsce koncepcji TQM w ewolucji zarządzania jakością oraz jakości 4.0, rozpoznanej jako nowa generacja TQM, istotnie rozbudowana poprzez digitalizację danych. Zidentyfikowano też wyzwania stawiane przed kształtującą się dopiero generacją zarządzania jakością określaną jako Jakość 5.0 – Sustainable Quality.
Oryginalność/wartość poznawcza: Praca przyczynia się do lepszego zrozumienia ewolucji zarządzania jakością, szczególnie w kontekście problemów związanych z numerowaniem generacji oraz roli TQM w tej ewolucji. Analiza atrybutów poszczególnych generacji oraz ich wpływu na jakość życia wnosi nowe spojrzenie w tym obszarze nauk o zarządzaniu i jakości. Oryginalność polega również na szerokim podejściu do TQM jako filozofii projakościowego zarządzania, co umożliwiło traktowanie jakości 4.0 i 5.0 jako rozbudowy holistycznego podejścia do jakości charakterystycznego dla TQM, którego umownym „punktem startowym” jest jakość 3.0. Oznacza to odejście od tak często spotykanego wąskiego traktowania TQM jako konkretnej metody zarządzania, która powinna już odejść do „lamusa” historii zarządzania jakością.

Słowa kluczowe

zarządzanie jakością, ewolucja, TQM, jakość 4.0, jakość 5.0

dr inż. Joanna MAJCHRZAK – Poznan University of Technology, Pl. Marii Skłodowskiej-Curie 5,60-965 Poznań, Poland; e-mail: joanna.majchrzak@put.poznan.pl

Otrzymano 8.01.2024. Przyjęto 5.02.2024

Abstrakt

Cel: Celem pracy jest analiza porównawcza wybranych koncepcji ogólnej teorii jakości w zakresie: identyfikacji podobieństw i różnic w koncepcjach podziału nauki o jakości, zestawienia i określenia wybranych elementów konwencji terminologicznej oraz wskazania możliwych kierunków dalszych prac badawczych.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: W pracy zastosowano metodę analizy literatury, tak aby za pomocą tej metody wykazać, co znamy i jest zawarte w literaturze, a czego nie ma i należy objąć badaniami.
Wyniki/wnioski: Zestawiono wybrane koncepcje przedmiotu badań teorii jakości i jej miejsca wśród innych dyscyplin naukowych, podstawowe cele nauki o jakości oraz wybrane elementy konwencji terminologicznej. Rozpoznano wyróżniki ogólnej teorii jakości w ujęciu wybranych przedstawicieli Polskiej Szkoły Jakości.
Ograniczenia: W rozważaniach odwołuje się do wyników badań przedstawicieli Polskiej Szkoły Jakości, tj. R. Kolmana, W. Mantury i T. Borysa, których publikacje stanowią znaczący wkład w rozwój ogólnej teorii jakości.
Zastosowanie praktyczne: Systematyka ogólnej teorii jakości stwarza możliwość dla ujednolicenia podejść badawczych, integracji opracowanych metod i rozwiązań problemów jakościowych.
Oryginalność/wartość poznawcza: W pracy odwołano się do koncepcji kwalitologii, rozumianej jako interdyscyplinarna dziedzina wiedzy, kształtowana na gruncie istniejącego dorobku nauk i wiedzy pochodzącej z praktyki, teoria określonego pojęcia, tzn. teoria jakości.

Słowa kluczowe

ogólna teoria jakości, kwalitologia, jakościowe modelowanie przedmiotów, Polska Szkoła Jakości

dr inż. Urszula BALON – Katedra Zarządzania Jakością, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Rakowicka 27, 31-510 Kraków, Polska; e-mail: balonu@uek.krakow.pl
dr inż. Mariusz GIEMZA – Katedra Zarządzania Jakością, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Rakowicka 27, 31-510 Kraków, Polska; e-mail: giemzam@uek.krakow.pl

Otrzymano 28.06.2023. Przyjęto 28.10.2023

Abstrakt

Cel: Celem artykułu jest ocena czynników kształtujących satysfakcję pacjenta z usługi medycznej świadczonej w publicznej jednostce ochrony zdrowia.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Do realizacji celu pracy przeprowadzono analizę piśmiennictwa dotyczącego czynników kreujących satysfakcję pacjenta oraz metod pomiaru satysfakcji stosowanych w jednostkach ochrony zdrowia. Badania przeprowadzono metodą wywiadu bezpośredniego.
Wyniki/wnioski: Ankietowani pozytywnie ocenili większość czynników kształtujących jakość usług medycznych, wskazali również te, które nie spełniały ich oczekiwań.
Ograniczenia: Badania przeprowadzono w jednej placówce, jaką jest publiczny szpital specjalistyczny. W szpitalu funkcjonuje system zarządzania jakością. Wyniki mogą zostać uogólnione.
Zastosowanie praktyczne: Zaproponowany w badaniach zestaw czynników kształtujących jakość usług medycznych może zostać przyjęty w innych organizacjach tego samego typu. Uzyskane wyniki mogą zostać poddane porównaniu z wynikami innych placówek, także takich bez systemu zarządzania jakością ISO 9001.
Oryginalność/wartość poznawcza: W artykule poruszono tematykę badania satysfakcji klienta specyficznej organizacji, jaką jest szpital, wskazano czynniki kształtujące satysfakcję oraz stopień ich spełnienia.

Słowa kluczowe

satysfakcja pacjenta, PASAT, EUROPAP, MUSA

prof. dr hab. Marek BUGDOL – Uniwersytet Jagielloński, Wydział Zarządzania i Komunikacji Społecznej, ul. prof. St. Łojasiewicza 4, Kraków, Polska; e-mail: marek.bugdol@uj.edu.pl

Otrzymano 29.11.2023. Przyjęto 5.12.2023

Abstrakt

Cel: Celem niniejszego artykułu jest ukazanie możliwości realizacji programów ESG przy zastosowaniu istniejących znormalizowanych systemów zarządzania.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: W celu zapoznania się ze stanem dotychczasowych badań wykorzystano przegląd literatury. Zastosowana procedura była zgodna z zasadami badań prowadzonych w obszarach zarządzania i biznesu. W opracowaniu wykorzystano przykładowe programy ESG realizowane przez wiodące firmy z branży przemysłowej.
Wyniki/wnioski: Firmy posiadające systemy zarządzania jakością i/lub systemy zarządzania środowiskowego zdecydowanie lepiej radzą sobie w realizacji programów ESG. Dzieje się tak, ponieważ w systemach tych zawartych jest wiele kryteriów, które w bezpośredni sposób można wykorzystać do realizacji takich programów. Szczególnie pomocne są badania kontekstu zewnętrznego i wewnętrznego, potrzeb i oczekiwań interesariuszy, dokonywanie przeglądu wymagań i przeglądów zarządzania, realizacja planów jakości i środowiska, stosowanie pełnego podejścia procesowego i nadzorowanie procesów zewnętrznych.
Ograniczenia: Przegląd literatury nie jest doskonałym sposobem pozyskiwania informacji. W artykule przedstawiano jedynie ogólne wytyczne realizacji programów ESG, które muszą być dostosowane do potrzeb konkretnych organizacji.
Zastosowanie praktyczne: Wyniki badań mogą być przydatne do wdrażania programów ESG na podbudowie znormalizowanych systemów zarządzania.
Oryginalność/wartość poznawcza: Łączenie systemów zarządzania z programami ESG jest rozwiązaniem stosunkowo nowym.

Słowa kluczowe

system zarządzania jakością, środowisko, społeczeństwo, ład organizacyjny

dr inż. Piotr Jacek BIAŁOWĄS – Katedra Ekonomiki i Organizacji Przedsiębiorstwa, Wydział Zarządzania, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, ul. Komandorska 118/120, 53-345 Wrocław, Polska; e-mail: Piotr.Bialowas@ue.wroc.pl
dr Magdalena Kinga STAWICKA – Katedra Makroekonomii, Wydział Ekonomii i Finansów, Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, ul. Komandorska 118/120, 53-345 Wrocław, Polska;
e-mail: Magdalena.Stawicka@ue.wroc.pl

Otrzymano 14.11.2023. Przyjęto 13.12.2023

Abstrakt

Cel: Analiza przebiegu wydzielenia procesów non-core (aktywów medycznych) w ramach jednego z największych polskich holdingów energetycznych notowanych na giełdzie papierów wartościowych w Warszawie. Próba ukazania relacji pomiędzy modelem przekształceń a wartością organizacji wydzielanej, jak również wartością podmiotu, z którego procesy są wydzielane. Badania zostały przeprowadzone w związku z występowaniem znaczącej liczby procesów restrukturyzacji przedsiębiorstw z wykorzystaniem koncepcji outsourcingu w praktyce gospodarczej w ostatnich dekadach. Koncepcja outsourcingu jest powszechnie stosowana w warunkach polskich od wielu dekad, jednak jej ocena efektywności w literaturze przedmiotu wydaje się być opisana wyłącznie w jednym aspekcie. Skłoniło to autorów do próby rozszerzenia aspektów oceny tej koncepcji, biorąc pod uwagę analizę jakościową. Większość publikacji wskazuje na przydatność stosowania outsourcingu, a ocena przekształceń jest pokazywana jednoaspektowo. Zbyt mało miejsca poświęca się na ocenę efektów stosowania koncepcji w dłuższym horyzoncie czasu, również z punktu widzenia jakości świadczenia usług. Nie występują także w literaturze przedmiotu
szczegółowe opisy wpływu koncepcji na wartość organizacji.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Badania jakościowe (case study) oraz studium literatury z uwzględnieniem metody indukcyjnej.
Wyniki/wnioski: Głównym wnioskiem, jaki wynika z badań, jest pokazanie możliwości wpływu na wartość transakcji i wartość spółek w zależności od przyjętych szczegółowych modeli wydzielenia. Innymi słowy, procesy tego typu wydają się sterowalne w zakresie uzyskanych efektów w zakresie generowania wartości w zależności od tego, jakie założenia przyjmie spółka wydzielająca procesy. Stoi to w pewnej sprzeczności z zasadą bezwzględnego wpływania na maksymalizację wartości w spółkach kapitałowych i w pewnym sensie na maksymalizację wartości świadczonych usług.
Ograniczenia: Badanie dotyczyło dużego, ale tylko jednego przedsiębiorstwa sektora energetycznego. Zakres realizacji projektu był bardzo duży, ale dla potrzeb uniwersalizacji modelu należałoby zwiększyć liczbę analizowanych organizacji.
Zastosowanie praktyczne: Wydaje się, że analiza ma dużą wartość poznawczą i pomimo że wnioski i próba sformułowania modelu zależności pochodzą z analizy jednego podmiotu, może być brana pod uwagę przez większość organizacji realizujących tego typu projekty w praktyce.
Oryginalność/wartość poznawcza: Pokazane zależności w ramach modelu wydzielenia wydają się oryginalne i mają zastosowanie zarówno w teorii, jak i w praktyce gospodarczej. Dalsze analizy w kontekście teorii kosztów transakcyjnych mogą ułatwić uniwersalizację wyników badań, a zwiększenie próby badawczej o kilka przedsiębiorstw ułatwi sformułowanie modelu zmian, który może prowadzić do optymalizacji tego typu działań w praktyce i wnieść istotny wkład do teorii organizacji i zarządzania.

Słowa kluczowe

reorganizacja procesów, optymalizacja struktur organizacyjnych, outsourcing, koszty transakcyjne

dr Marta TUTKO – Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, Wydział Zarządzania i Komunikacji Społecznej, ul. Gołębia 24, 31-007 Kraków, Polska; e-mail: marta.tutko@uj.edu.pl
mgr inż. Rafał KOSTKA – ArcelorMittal Poland S.A., Al. Piłsudskiego 92, 41-308 Dąbrowa Górnicza, Polska; e-mail: rafal.kostka@gmail.com

Otrzymano 19.10.2023. Przyjęto 23.10.2023

Abstrakt

Cel: Celem artykułu jest zbadanie efektów wdrożenia systemu sugestii pracowniczych (SSP) w przedsiębiorstwie z branży hutniczej. Postawiono trzy cele badawcze: (1) prezentacja SSP, (2) przedstawienie wskaźników skuteczności SSP oraz (3) identyfikacja pozytywnych efektów wdrożenia SSP.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Wykorzystano metodę studium przypadku, analizowano Zakład Produkcji Stali ArcelorMittal Poland S.A.
Wyniki/wnioski: 1. SSP został wdrożony w Zakładzie Produkcji Stali etapowo w sposób sformalizowany. 2. Trzy wskaźniki skuteczności stosowane w analizowanym przedsiębiorstwie, tj. liczba zgłoszonych sugestii pracowniczych na tydzień, na linię produkcyjną oraz w podziale na kategorie wpływu, dostarczają ogólnej informacji na temat skuteczności SSP. 3. Zidentyfikowano wiele pozytywnych efektów wdrożenia SSP. Poprawa warunków pracy została uznana za najważniejszy efekt.
Ograniczenia: Ograniczenie wynika z zastosowanej metody badawczej, która nie pozwala na dokonywanie uogólnień. W niniejszym badaniu niebezpieczeństwo błędnego uogólnienia wynika z faktu, że analizowano tylko jeden przypadek.
Zastosowanie praktyczne: Charakterystyka SSP oraz wybrane mierniki skuteczności SSP mogą posłużyć jako wskazówki dla innych organizacji przy tworzeniu założeń systemu. Ponadto wykazane pozytywne efekty SSP mogą zachęcić inne organizacje do wdrożenia tego systemu.
Oryginalność/wartość poznawcza: Jest to jedno z pierwszych badań dotyczących skutecznego SSP w przedsiębiorstwie z branży hutniczej.

Słowa kluczowe

branża hutnicza, Polska, system sugestii pracowniczych, zakład produkcji stali, wskaźnik skuteczności