Kategoriazeszycie 5-2025, publikacja

dr inż. Katarzyna WŁODARSKA – Instytut Nauk o Jakości, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska, e-mail: Katarzyna.Wlodarska@ue.poznan.pl

Otrzymano 1.10.2025. Przyjęto 10.10.2025

Abstrakt

Cel: Ocena możliwości wykorzystania technologii NIR do kontroli wybranych wyróżników jakościowych roślinnych zamienników mleka dostępnych na polskim rynku.
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Spektroskopia w bliskiej podczerwieni (NIR) została wykorzystana do analizy produktów z kategorii roślinnych zamienników mleka wyprodukowanych z różnych surowców: kokosu, owsa, migdału, ryżu, soi oraz orzecha laskowego. Z wykorzystaniem tradycyjnych metod laboratoryjnych oznaczono w badanych produktach zawartość ekstraktu ogólnego, suchej masy oraz gęstość i zmętnienie. Modele predykcyjne opracowano z wykorzystaniem analizy regresji cząstkowych najmniejszych kwadratów (PLS).
Wyniki/wnioski: Najlepszą zdolnością predykcyjną charakteryzował się model do przewidywania zawartości suchej masy (R2 = 0,93; RMSECV = 0,62%). Zbliżonymi parametrami charakteryzowały się modele do przewidywania zawartości ekstraktu ogólnego (R2 = 0,84; RMSECV = 1,06°Bx), zmętnienia (R2 = 0,88; RMSECV = 7,42 NTU) oraz gęstości (R2 = 0,84; RMSECV = 0,04 g/ml).
Ograniczenia: Niewielka liczba próbek badawczych nie odzwierciedla pełnej zmienności właściwej dla badanej grupy produktów. Wyniki wskazują na potencjalną możliwość wykorzystania technologii NIR do oceny jakości, praktyczne rozwiązania dla przemysłu rolno-spożywczego wymagają wykorzystania modeli opracowanych na większej liczbie próbek.
Zastosowanie praktyczne: Sensory NIR wsparte systemami informatycznymi mogą być wykorzystywane do analiz on-line oraz in-line w celu monitorowania procesu produkcyjnego napojów roślinnych przy minimalnym wpływie na środowisko poprzez oszczędność zasobów i ograniczenie odpadów.
Oryginalność/wartość poznawcza: Uzyskane wyniki wskazują na możliwość jednoczesnego oznaczania kilku parametrów jakościowych roślinnych zamienników mleka w sposób szybki i nieniszczący na podstawie bezpośredniego pomiaru widma NIR. Technologia NIR stanowi atrakcyjną alternatywę dla tradycyjnych metod analitycznych.

Słowa kluczowe

technologia NIR, uczenie maszynowe, jakość, żywność, roślinne zamienniki mleka

mgr inż. Małgorzata KONIUSZY – Prezes Koniuszy Happy Work Culture, Lębork, Polska
prof. dr hab. Małgorzata Z. WIŚNIEWSKA – Uniwersytet Gdański, Wydział Zarządzania, Zakład Zrównoważonego Rozwoju i Nauk o Jakości, ul. Armii Krajowej 101, 81-824 Sopot, Polska, e-mail: malgorzata.wisniewska@ug.edu.pl

Otrzymano 5.08.2025. Przyjęto 18.08.2025

Abstrakt

Cel: Celem artykułu jest zaprezentowanie i krytyczne przeanalizowanie modelu o nazwie Happy Work Culture (HWC). Problemem badawczym jest odpowiedź na pytanie: Jakie są zalety i jakie mogą być korzyści wynikające ze stosowania HWC?
Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Posłużono się analizą krytyczną literatury przedmiotu, studium przypadku, metodą content analysis oraz syntezy i wnioskowania logicznego.
Wyniki/wnioski: Model HWC może znacząco wspierać procesy diagnozy kultury pracy poprzez dostarczanie danych pozwalających na świadome podejmowanie decyzji na rzecz kształtowania właściwej jakości pracy. Umożliwia identyfikację obszarów wymagających poprawy, tworzenie ukierunkowanej strategii zarządzania zasobami ludzkimi, monitorowanie postępów we wdrażaniu zmian kulturowych oraz w optymalizacji procesów. Systematyczne stosowanie HWC może przyczynić się do poprawy zaangażowania pracowników, redukcji rotacji, a także zwiększenia konkurencyjności organizacji na rynku.
Ograniczenia: Model jest czaso- i pracochłonny, a jego wdrożenie wymaga udziału wielu pracowników, na różnych poziomach. W modelu posłużono się specyficznym językiem i sformułowaniami, których zrozumienie może być nieco utrudnione. Walidacja treściowa nie objęła pracowników operacyjnych, dlatego model winno się poddać walidacji także na poziomie operacyjnym, obejmując reprezentatywną grupę pracowników oraz stosując właściwą statystykę, ukierunkowaną na ocenę rzetelności i trafności stwierdzeń.
Zastosowanie praktyczne: Model jest podstawą do opracowania spersonalizowanej strategii oraz planów naprawczych, dostosowanych do rzeczywistych potrzeb organizacji. Artykuł wnosi wkład w zrozumienie wpływu szczęścia, dobrostanu oraz kultury pracy na wyniki biznesowe.
Oryginalność/wartość poznawcza: HWC jest pionierskim rozwiązaniem i pozwala na dogłębną analizę sześciu kluczowych aspektów środowiska pracy, identyfikując jego mocne strony oraz obszary wymagające rozwoju. Daje możliwość wychwycenia „wąskich gardeł” oraz luk w kulturze pracy.

Słowa kluczowe

kultura organizacyjna, kultura pracy, jakość pracy, szczęście, Happy Work Culture